--- title: "Жасырын жыныс мүшесі: баланың жыныс мүшесі көрінбесе" description: "Жыныс мүшесі кішкентай көрінеді, бірақ шын мәнінде қалыпты: себептері, микропенистен айырмашылығы, сүндеттеуді неге кейінге қалдырады, ота қашан керек." lang: kk url: https://balalarurologiyasy.com/aurular/zhasyryn-zhynys-mushesi/ --- [Жыныс мүшелері](/aurular/#zhynys-musheleri) # Жасырын жыныс мүшесі Жыныс мүшесі кішкентай көрінеді, бірақ шын мәнінде қалыпты: себептері, микропенистен айырмашылығы, сүндеттеуді неге кейінге қалдырады, ота қашан керек. Авторы: [Парвиз Гаджиев](/dariger/), балалар урологы (FEAPU). Қысқаша Шынымен кішкентай ма? Әдетте жоқ. Жыныс мүшесі қалыпты көлемде, бірақ тері мен майдың астында жасырынып тұрады. Сүндеттеуге бола ма? Кәдімгі сүндеттеу ұсынылмайды, жағдайды нашарлатуы мүмкін. Ота керек пе? Гигиенада, кіші дәретке баруда қиындық немесе психологиялық мазасыздық болса, ұсынылады. Өздігінен өте ме? Іштің төменгі бөлігіндегі майға байланысты жеңіл жағдайлар бала өскен сайын жақсаруы мүмкін. ## Жасырын жыныс мүшесі деген не? **Жасырын жыныс мүшесі** деп жыныс мүшесі қалыпты көлемде болса да, айналасындағы тіндердің астында жасырынып тұрғандықтан кішкентай болып көрінетін жағдайды айтады. Ата-аналар көбіне «жыныс мүшесі тым кішкентай» деген шағыммен келеді, бірақ өлшегенде ұзындығы қалыпты болып шығады. Оны [микропенистен](/aurular/mikropenis/) ажырату өте маңызды: микропенисте жыныс мүшесінің өзі кішкентай, гормондық тексеру қажет. Жасырын жыныс мүшесі ме, әлде микропенис пе? Ата-аналардың «жыныс мүшесі кішкентай» деген шағымының көбі шын мәнінде жасырын жыныс мүшесі болып шығады. Айырмашылығын дұрыс өлшеу көрсетеді. Жасырын жыныс мүшесі[Микропенис](/aurular/mikropenis/) Жыныс мүшесінің көлеміҚалыпты, тері мен майдың астында жасырынғанЖыныс мүшесінің өзі жасына қарағанда тым кішкентай ӨлшегендеМай жастықшасын басқанда ұзындығы қалыпты боладыСозылған ұзындығы жасқа сай орташа көрсеткіштен 2,5 SD-ден артық төмен СебебіҚалың май жастықшасы, терінің әлсіз бекуі, жарғақты жыныс мүшесі, сүндеттен кейінгі тыртықКөбіне гормон жетіспеушілігі (гипофиз немесе аталық бездер) КездесуіЖиіСирек ТексеруБалалар урологының қарауыГормон талдаулары, эндокринологпен бірге ЕміЖеңіл жағдайда бақылау, қажет болса отаСебебіне байланысты: гормондық тексерулерден кейін эндокринолог тестостеронның қысқа курсын немесе басқа емді ұсынуы мүмкін **Маңызды:** жасырын жыныс мүшесінде кәдімгі сүндеттеу жасалмауы тиіс, ол жағдайды нашарлатуы мүмкін. Алдымен баланы балалар урологы қарауы керек. Бұл сызба дәрігердің қарауын алмастырмайды. Дереккөз: EAU Guidelines on Paediatric Urology, 2026. ## Себептері - **Қасаға үстіндегі қалың май жастықшасы.** Әсіресе артық салмағы бар балаларда. - **Жыныс мүшесі терісінің денеге әлсіз бекуі.** Жыныс мүшесінің денесі терінің астында жоғары қарай жылжып кетеді. - **Жарғақты жыныс мүшесі.** Ұманың терісі жыныс мүшесінің астыңғы бетіне дейін көтеріліп, оны «жарғақ» сияқты байлап тұрады. - **Сүндеттен кейін тыртық қысқан жыныс мүшесі.** Сүндет тыртығы жыныс мүшесін ішке қарай тартады. - **Тері тапшылығы:** жыныс мүшесінің терісі қысқа. ## Қандай қиындықтар туғызады? - гигиенаның қиындауы, қайталанатын қабыну, - зәрдің жан-жаққа шашырауы, тік тұрып кіші дәретке барудың қиындауы, - сүндет терісінің шар сияқты үрленуі, - жасы ұлғайған сайын ұялу және өзіне деген сенімнің төмендеуі. ## Неге кәдімгі сүндеттеу жасауға болмайды? Жасырын жыныс мүшесінде кәдімгі сүндеттеу кезінде терінің бір бөлігі алынады, онсыз да қысқа тері одан әрі азаяды. Тілік сызығындағы тыртық жыныс мүшесін ішке тартып, **[тыртық қысқан жыныс мүшесіне](/aurular/sundetten-keiingi-asqynular/)** әкелуі мүмкін. Ал сүндет терісі түзету отасында жыныс мүшесін жабу үшін қажет болатын тін. Сондықтан жасырын жыныс мүшесі бар балаға сүндеттеу тек балалар урологы бағалағаннан кейін және әдетте түзету отасымен бірге жасалады. ## Емі - **Жеңіл жағдайлар**, әсіресе іштің төменгі бөлігіндегі майға байланыстылары, бақыланады. Салмақтың қалыпқа келуі көмектеседі. - **Ота** гигиенадағы қиындықтар, қайталанатын қабыну, кіші дәретке барудың қиындауы немесе психологиялық мазасыздық болғанда ұсынылады. Жыныс мүшесінің терісі оның түбіне тігіледі, қажет болса жарғақты тері түзетіледі, артық май тіні азайтылады, ал сүндет терісі жыныс мүшесін жабуға пайдаланылады. Толығырақ: [жасырын жыныс мүшесі отасы](/otalar/zhasyryn-zhynys-mushesi-otasy/). Педиатр мен отбасылық дәрігерге арналған ескертпе Жасырын жыныс мүшесінде созылған күйдегі жыныс мүшесінің ұзындығы жасына сай қалыпты болады, бұл оны микропенистен ажыратады. Қасаға үстіндегі май жастықшасын артқа ығыстырғанда жыныс мүшесінің денесі көрінеді. Бұл балаларға жаңа туған кезеңде әдеттегі сүндеттеу жасау қарсы көрсетілген: сүндет терісінің тапшылығы және тыртық қысқан жыныс мүшесі (trapped penis) қаупі туады. Баланы сүндеттеуге дейін балалар урологына жіберу керек. ## Қабылдау кезінде не болады? 1. Жыныс мүшесінің созылған күйдегі ұзындығы өлшенеді, қасаға үстіндегі май жастықшасы артқа ығыстырылып, жыныс мүшесінің денесі бағаланады. 2. Тері тапшылығы, жарғақты жыныс мүшесі және фимоз бар-жоғы тексеріледі. 3. Ота қажет болса, уақыты мен әдісі түсіндіріледі. [WhatsApp арқылы қабылдауға жазылыңыз](https://wa.me/994504443035?text=%D0%A1%D3%99%D0%BB%D0%B5%D0%BC%D0%B5%D1%82%D1%81%D1%96%D0%B7%20%D0%B1%D0%B5!%20%C2%AB%D0%96%D0%B0%D1%81%D1%8B%D1%80%D1%8B%D0%BD%20%D0%B6%D1%8B%D0%BD%D1%8B%D1%81%20%D0%BC%D2%AF%D1%88%D0%B5%D1%81%D1%96%C2%BB%20%D0%B1%D0%BE%D0%B9%D1%8B%D0%BD%D1%88%D0%B0%20%D2%9B%D0%B0%D0%B1%D1%8B%D0%BB%D0%B4%D0%B0%D1%83%D2%93%D0%B0%20%D0%B6%D0%B0%D0%B7%D1%8B%D0%BB%D2%93%D1%8B%D0%BC%20%D0%BA%D0%B5%D0%BB%D0%B5%D0%B4%D1%96.)Балалар урологиясы орталығы, Badam Medical Center, Баку ## Жиі қойылатын сұрақтар Бала семірген сайын жыныс мүшесі кішірейіп көрінеді. Арықтаса түзеле ме? Іштің төменгі жағындағы май азайғанда жыныс мүшесі жақсырақ көрінеді. Кейбір балаларда бұл отаның қажеттілігін жояды, ал басқаларында анатомиялық себеп болғандықтан ота бәрібір керек болады. ## Тақырыпқа қатысты - [Жасырын жыныс мүшесі отасы Жасырын жыныс мүшесін түзету, жарғақты жыныс мүшесін түзету Емдеу](/otalar/zhasyryn-zhynys-mushesi-otasy/) - [Микропенис Жасына сай емес шағын жыныс мүшесі Ауру](/aurular/mikropenis/) - [Сүндеттеу асқынулары Сүндеттен кейінгі асқынулар және оларды түзету Ауру](/aurular/sundetten-keiingi-asqynular/) - [Фимоз Сүндет терісінің тарылуы Ауру](/aurular/fimoz/) - [Сүндеттеу Сүндет отасы, эстетикалық сүндеттеу Емдеу](/otalar/sundetteu/) - [Сүндет терісі: фимоз, баланопостит және сүндеттеу Дәрігерлерге арналған](/darigerlerge/sundet-terisi/) Дереккөздер - [Cimador M et al. The inconspicuous penis in children. Nat Rev Urol, 2015.](https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/25850928/) - [EAU Guidelines on Paediatric Urology, 2026.](https://uroweb.org/guidelines/paediatric-urology) Бұл бет ақпарат беру мақсатында дайындалған. Балаңызды емдеу туралы шешім тексеруден кейін дәрігермен бірге қабылданады. Жаңартылған күні: 2026 жылғы 3 қараша --- Ақпарат ата-аналар мен әріптестерге арналған, ол дәрігердің қарауын алмастырмайды. Шұғыл жағдайда 103-ке қоңырау шалыңыз.